Niedokrwistość z niedoboru żelaza

Niedokrwistość z niedoboru żelaza należy do najczęst­szych anemii u dzieci – ok. 30 – 40% dzieci do 2 r. życia choruje na tę postać niedokrwistości. W krajach zaniedbanych, o niskiej kulturze żywienia, odsetek dzieci cierpiących na niedobór żelaza jest znacznie wyższy. Niedokrwistość z niedoboru żelaza jest chorobą ogólnoustrojową, charakteryzującą się zmniejszeniem syntezy hemoglobiny i enzy­mów zawierających żelazo, co powoduje zahamowanie wytwarzania i dojrzewania krwinek czerwonych.

Przyczyną niedokrwistości z niedoboru żelaza u dzieci mogą być:

1) mniejsze zapasy żelaza z okresu życia płodowego; doty­czy to zwłaszcza wcześniaków, bliźniąt, dzieci z ciąż mnogich oraz tych noworodków, które narażone były na utratę krwi, np. na skutek zbyt wczesnego podwiązania pępowiny (pozbawia to dziecko ok. 50 do 100 ml krwi pępowinowej);

2) niedoborowa dieta, czyli niedostateczna zawartość żelaza w pokarmach, zwłaszcza nadmiar mleka ubogiego w żelazo, niepodawanie jarzyn, mięsa, jaj, soków owocowych;

3) zaburzenia wchłaniania z przewodu pokarmowego, któ­re mogą być spowodowane ostrymi i nawracającymi biegunkami, bie­gunkami przewlekłymi, a także wrodzonymi wadami przewodu pokar­mowego (którym mogą towarzyszyć krwawienia), powodującymi gor­sze przyswajanie żelaza;

4) nadmierne straty żelaza spowodowane ostrym lub prze­wlekłym krwawieniem a także nawracającymi krwotokami z nosa i nadmiernym krwawieniem miesiączkowym u dziewcząt;

5) zwiększone zapotrzebowanie na żelazo, zwłaszcza u wcześniaków i niemowląt szybko przybywających na wadze, oraz podczas tzw. „skoku wzrostowego” w okresie pokwitania.

Do objawów niedokrwistości z niedoboru żelaza należą: bladość skóry i błon śluzowych, brak łaknienia, zahamowanie przyrostu masy ciała i wzrostu, złe samopoczucie, zmniejszenie ruchliwości dziecka, nadmierna senność, rozdrażnienie. U dzieci starszych ponadto bóle i zawroty głowy, uczucie zmęczenia i senności, bicie i kołatanie serca. W przypadkach większych niedoborów występują nadżerki w kącikach ust, zanikają brodawki językowe, uszkodzeniu ulegają kosmki jelito­we, co z kolei powoduje biegunki i zaburzenia wchłaniania.

Badanie morfologiczne krwi wykazuje obniżenie poziomu hemoglo­biny poniżej 10 g%, a w cięższych stanach niedoboru żelaza — nawet poniżej 6 g%. Krwinki czerwone są słabo wypełnione hemoglobiną i ogólna ich liczba jest przeważnie obniżona. Również poziom żelaza w surowicy krwi jest niski.

Leczenie. Ponieważ rozwój niedokrwistości z niedoboru żelaza u dzieci jest poprzedzony okresem wyczerpania zapasów tego pierwiast­ka w magazynach tkankowych, zasadnicze znaczenie ma tzw. postępo­wanie profilaktyczne, czyli zapobieganie. Leczeniem profi­laktycznym powinny być objęte wszystkie dzieci przedwcześnie urodzone, dzieci z ciąż mnogich, z obniżonym poziomem hemoglobiny w okresie noworodkowym, dzieci narażone na straty krwi w okresie okołoporodowym i dzieci matek, w które w okresie ciąży miały znacz­ną niedokrwistość. Wskazania do profilaktyki dotyczą także dzieci z nawracającymi zakażeniami układu oddechowego i pokarmowego, w okresie szybkiego wzrostu, dziewcząt w okresie pokwitania obficie i nieregularnie miesiączkujących, dzieci z upośledzonym łaknieniem szczególnie niechętnie jedzących mięso, jarzyny i owoce oraz dzieci ze skłonnością do krwawień.

Wcześniaki od 2 miesiąca życia powinny zapobiegawczo otrzymy­wać preparaty żelaza doustnie w dawce 2 mg/kg masy ciała dziennie, przez okres pierwszego roku.

Leczenie istniejącej niedokrwistości polega na stosowaniu pre­paratów żelaza doustnie lub domięśniowo, ściśle pod kontrolą lekarza. Leczenie doustne trwa co najmniej 6-8 tygodni. W trakcie leczenia stolce są ciemne, występuje także czarne zabarwienie zębów, jest to jednak objaw przejściowy. Bardzo ważne jest stosowanie Właściwej diety – ograniczenie mleka i jego przetworów, mąki, kasz, a podawa­nie mięsa, jarzyn, owoców, żółtka.

Both comments and pings are currently closed.

Comments are closed.